Τα σπίτια μας έχουν φως.
Μυρωδιές από φαγητό. Φωνές παιδιών. Ήχους τηλεόρασης στο βάθος.Η καθημερινότητα κυλά, όπως κυλούσε πάντα.
Η ελληνική οικογένεια εξακολουθεί να είναι το κέντρο της ζωής μας.
Εκεί επιστρέφουμε. Εκεί νιώθουμε ότι ανήκουμε. Εκεί προσπαθούμε.
Και όμως, κάτω από αυτή τη γνώριμη εικόνα, κάτι έχει αλλάξει.
Δεν πρόκειται για θορυβώδη ρήξη.
Δεν υπάρχουν μεγάλες δηλώσεις.
Υπάρχει όμως μια λεπτή, διαρκής κούραση.
Μια σιωπηλή εξάντληση που δεν φαίνεται στις φωτογραφίες.
Που δεν περιγράφεται εύκολα.
Αλλά γίνεται αισθητή στα βλέμματα και στις παύσεις.
Η ελληνική οικογένεια δεν καταρρέει θεαματικά.
Φθείρεται αθόρυβα.
Οι γονείς εργάζονται περισσότερο από ποτέ. Οι οικονομικές πιέσεις παραμένουν. Οι ρυθμοί ζωής επιταχύνθηκαν. Το άγχος έγινε μόνιμος συγκάτοικος. Και μέσα σε όλα αυτά, η συναισθηματική διαθεσιμότητα μειώνεται.
Δεν λείπει η αγάπη.
Λείπει η αντοχή.
Η καθημερινότητα γεμίζει υποχρεώσεις: σχολεία, δραστηριότητες, δουλειές, λογαριασμοί, φροντίδα ηλικιωμένων. Το ζευγάρι μετατρέπεται συχνά σε διαχειριστική ομάδα. Συζητήσεις πρακτικές. Συντονισμός. Πρόγραμμα.
Η σύνδεση μετατίθεται για «όταν βρούμε χρόνο».
Μόνο που ο χρόνος σπάνια εμφανίζεται.
Στα περισσότερα σπίτια, η ένταση δεν εκδηλώνεται με κραυγές. Εκδηλώνεται με σιωπή. Με απόσυρση. Με βλέμματα στραμμένα σε οθόνες. Με κουβέντες που περιορίζονται στα απαραίτητα.
Και κάπου εκεί, η εξάντληση γίνεται κανονικότητα.
Η ελληνική οικογένεια πέρασε δεκαετίες αντοχής. Είχε ισχυρούς δεσμούς, σαφείς ρόλους, συνοχή. Σήμερα οι ρόλοι επαναπροσδιορίζονται. Οι γυναίκες εργάζονται, οι άνδρες καλούνται να εμπλακούν περισσότερο, τα παιδιά μεγαλώνουν σε ψηφιακό περιβάλλον. Η κοινωνία αλλάζει ταχύτατα.
Η προσαρμογή όμως απαιτεί ψυχική ενέργεια.
Και αυτή η ενέργεια εξαντλείται.
Το πιο ανησυχητικό στοιχείο δεν είναι οι συγκρούσεις. Είναι η συναισθηματική απομάκρυνση. Όταν οι άνθρωποι συνυπάρχουν αλλά δεν συνδέονται. Όταν δεν υπάρχει χώρος για ουσιαστική ακρόαση. Όταν η κούραση προηγείται της κατανόησης.
Η εξάντληση δεν είναι αδυναμία χαρακτήρα. Είναι ένδειξη υπερφόρτωσης.
Κι εδώ βρίσκεται το σημείο καμπής.
Μια οικογένεια μπορεί να αντέξει οικονομικές δυσκολίες.
Μπορεί να αντέξει αλλαγές ρόλων.
Μπορεί να αντέξει κρίσεις.
Αυτό που διαβρώνει αργά και βαθιά είναι η μόνιμη κατάσταση εσωτερικού στρες.
Όταν το νευρικό σύστημα λειτουργεί συνεχώς σε συναγερμό, η υπομονή μειώνεται. Η τρυφερότητα περιορίζεται. Η ακρόαση γίνεται επιλεκτική. Η αντίδραση γίνεται ταχύτερη από τη σκέψη.
Και τότε το υπόλοιπο άγχος δεν μένει έξω από το σπίτι.
Μπαίνει μέσα.
Κάθεται στο τραπέζι.
Μιλά αντί για εμάς.
Η ελληνική οικογένεια δεν χρειάζεται επιστροφή στο παρελθόν.
Χρειάζεται επίγνωση στο παρόν.
Χρειάζεται παύση.
Χρειάζεται ρύθμιση.
Χρειάζεται το θάρρος να αναγνωρίσουμε ότι η εξάντληση δεν είναι φυσιολογική κατάσταση — είναι προειδοποίηση.
Το ερώτημα δεν είναι αν αγαπιόμαστε.
Το ερώτημα είναι αν θα σταματήσουμε πριν η σιωπηλή εξάντληση γίνει συναισθηματική απόσταση.
Γιατί όταν η απόσταση παγιωθεί,
κανείς δεν θυμάται πότε ακριβώς χάθηκε η εγγύτητα.
Και τότε δεν φταίει η εποχή.
Ούτε η οικονομία.
Ούτε οι ρυθμοί.
Φταίει ότι συνηθίσαμε να ζούμε κουρασμένοι —
και το ονομάσαμε φυσιολογικό.

0 Σχόλια