Η εικόνα επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο στη Δυτική Μακεδονία. Σχολεία που άλλοτε έσφυζαν από ζωή, γεμάτα παιδικές φωνές και χαμόγελα, σήμερα βάζουν λουκέτο.
Τα τελευταία χρόνια, δεκάδες δημοτικά σε χωριά της Κοζάνης, της Φλώρινας, των Γρεβενών και της Καστοριάς έσβησαν από τον εκπαιδευτικό χάρτη, θύματα της υπογεννητικότητας και της ερήμωσης.
Όμως, το κλείσιμο ενός σχολείου δεν είναι απλώς μια διοικητική απόφαση του Υπουργείου Παιδείας. Είναι ένα σύμπτωμα βαθύτερης κρίσης. Κάθε σχολείο που σβήνει σημαίνει λιγότερη ζωή για το χωριό, λιγότερη ελπίδα για το αύριο, μια κοινωνία που γερνάει και αδειάζει. Σημαίνει ότι η νέα γενιά δεν έρχεται να πάρει τη θέση της προηγούμενης.
Η υπογεννητικότητα δεν είναι φυσικό φαινόμενο. Είναι προϊόν πολιτικών επιλογών:
• της απολιγνιτοποίησης χωρίς σχέδιο, που στέρησε δουλειές και μετέτρεψε την περιοχή σε ενεργειακή αποικία,
• της μετανάστευσης των νέων, που αναζητούν προοπτική στο εξωτερικό ή στα μεγάλα αστικά κέντρα,
• της απουσίας στήριξης της οικογένειας, που κάνει την απόφαση για παιδιά πολυτέλεια.
Στη Δυτική Μακεδονία συντελείται μια τροπή του καθεστώτος που οικοδομήθηκε εδώ και δεκαετίες. Το μοντέλο ανάπτυξης με κέντρο τη ΔΕΗ, χωρίς εναλλακτική στρατηγική, δημιούργησε μια κοινωνία εξαρτημένη, και σήμερα το κλείσιμο των σχολείων φανερώνει την αποδόμηση αυτής της κοινωνίας.
Το καθεστώς της εγκατάλειψης, της μετανάστευσης και της υπογεννητικότητας δεν μπορεί να συνεχιστεί. Αν δε σπάσει αυτός ο φαύλος κύκλος, σε λίγα χρόνια η Δυτική Μακεδονία θα είναι μια περιοχή με λιγότερους κατοίκους, χωρίς σχολεία, χωρίς ζωή.
Το κλείσιμο ενός σχολείου πρέπει να ιδωθεί ως καμπανάκι κινδύνου. Γιατί κάθε σχολείο που σβήνει δεν παίρνει μαζί του μόνο την ιστορία του χωριού, αλλά και την προοπτική ενός ολόκληρου τόπου.
ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ
0 Σχόλια